Start arrow Tutoriale i inne arrow Drukowanie arrow Rozdzielczość obrazu i formaty plików

Menu witryny
Start
Tutoriale i inne
Spis zawartości
Szukaj w serwisie
Autor witryny
Cherub
Galeria Fotodesign
Galeria Dark Fantasy
Kontakt
Regulamin

Strona korzysta z plików cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do cookies w swojej przeglądarce.

powered_by.png, 1 kB
Rozdzielczość obrazu i formaty plików
czwartek, 19 kwiecień 2007


Zapewne niejednemu użytkownikowi Photoshopa przydadzą się poniższe informacje pochodzące z książki Fotografia cyfrowa. Nieoficjalny podręcznik, które zostały zamieszczone dzięki uprzejmości wydawnictwa Helion.

Rozdzielczość obrazu i pojemność pamięci

Pierwszy parametr, jaki zazwyczaj podaje się w opisie aparatu cyfrowego, dotyczy liczby megapikseli urządzenia. Piksel (nazwa ta stanowi skrót od angielskich słów picture element, czyli „najmniejsza część obrazu”), to pojedyncza, mała kropka; jedna z wielu tysięcy lub milionów podobnych kropek, z których składa się całe zdjęcie (jeden megapiksel to milion pikseli). Znajomości tego pojęcia nie da się uniknąć, gdyż piksele stanowią podstawy budulec komputerowego obrazu. Liczba megapikseli aparatu definiuje maksymalną rozdzielczość zdjęć, jaką można przy użyciu tego aparatu uzyskać (rozdzielczość decyduje o szczegółowości rejestrowanego obrazu). Aparat wyposażony w matrycę o rozdzielczości 5 megapikseli będzie zatem rejestrował więcej szczegółów niż aparat z matrycą wyposażoną w 3 miliony pikseli. Będzie również odpowiednio droższy. Liczba megapikseli decyduje o możliwości zastosowania zdjęcia do różnych celów, powinieneś więc zastanowić się, jaka liczba megapikseli jest wystarczająca, by móc zaprezentować zdjęcia w pożądany sposób.

Rozdzielczość wymagana do oglądania zdjęć na ekranie

Wiele cyfrowych zdjęć jest wyświetlanych i oglądanych wyłącznie na ekranie komputera. Po skopiowaniu plików z fotografiami na dysk twardy możesz przesłać je pocztą elektroniczną, umieścić w Internecie czy wykorzystać jako tapetę na pulpit lub wygaszacz ekranu. Jeśli Twoje fotograficzne zamierzenia ograniczają się do wymienionych zastosowań, to niezbędna liczba megapikseli jest bardzo niewielka. Nawet bardzo tani aparat kompaktowy wyposażony w matrycę o rozdzielczości 2 megapikseli rejestruje zdjęcia o wymiarach 1600×1200 pikseli — a jest to wielkość przekraczająca rozmiary ekranu typowego laptopa (1024×768), pomijając oczywiście możliwość przewijania czy skalowania obrazu.

Rozdzielczość wymagana do drukowania zdjęć

Jeśli zamierzasz drukować zdjęcia, to liczba megapikseli niezbędnych do uzyskania dobrej jakości wydruku niepomierne rośnie. Przeciętny monitor komputerowy jest urządzeniem o stosunkowo niewielkiej rozdzielczości: większość z nich oferuje rozdzielczość od 72 do 96 pikseli na cal. Rozdzielczość potrzebna do tego, by wydrukowana odbitka wyglądała elegancko i miała odpowiednią jakość, jest jednak znacznie większa. Oznacza to, że na jednym calu musi zmieścić się znacznie większa liczba kolorowych punktów — przyjmuje się, że co najmniej 150.
Pamiętasz, że zdjęcie z aparatu wyposażonego w 2-megapikselową matrycę będzie większe niż ekran typowego laptopa? Po nadaniu mu rozdzielczości odpowiedniej do druku maksymalny rozmiar odbitki uzyskany na podstawie takiego zdjęcia będzie wynosił najwyżej 13×18 cm. Dalsze powiększanie spowoduje, że na wydruku pojawi się wyraźne ziarno, a skóra na zdjęciach portretowych Twojej rodziny lub przyjaciół będzie wyglądała (delikatnie mówiąc) bardzo niezdrowo.
Jeśli masz zamiar drukować przynajmniej niektóre ze zrobionych zdjęć, to zapoznaj się z następującą tabelą:



Są to oczywiście wartości przybliżone. Na jakość odbitki o wymiarach 20×25 cm składa się bowiem wiele rozmaitych czynników, takich jak: jakość obiektywu, kompresja pliku, ekspozycja, stabilność aparatu, jakość papieru i liczba pojemników z tuszem, w które wyposażona jest Twoja drukarka. Może się zdarzyć, że na podstawie zdjęcia o określonej rozdzielczości uda Ci się uzyskać satysfakcjonującą odbitkę o formacie większym niż podany w tabeli — trzeba więc raz jeszcze wyraźnie podkreślić, że są to jedynie wartości orientacyjne, które ułatwią Ci uzyskanie wydruku o wysokiej jakości.

Kolejna cenna zaleta aparatu wyposażonego w matrycę o wysokiej rozdzielczości polega na możliwości uzyskania odbitek będących jedynie wycinkiem oryginalnego zdjęcia. Przypuśćmy, że podczas fotografowania swoich pociech uchwyciłeś na zdjęciu świetny, niecodzienny moment, ale większa część fotografii jest zupełnie niepotrzebna. Nie ma problemu — jeśli tylko Twój aparat wyposażony został w solidną liczbę megapikseli. Wystarczy wykadrować nudne i nieciekawe elementy i pozostawić tylko to, co najważniejsze. Jeśli spróbujesz wykonać analogiczną operację na zdjęciu wykonanym aparatem z matrycą o rozdzielczości 2 megapikseli, to otrzymasz miniaturową, zupełnie nieczytelną fotkę.

Rola formatu plików

Praktycznie każdy aparat cyfrowy jaki kiedykolwiek został wyprodukowany może rejestrować zdjęcia w formacie JPEG.
JPEG to najbardziej rozpowszechniony format zapisu zdjęć, zawdzięczający swoją popularność stosunkowo wysokiej jakości obrazu, która utrzymana jest nawet pomimo wbudowanego algorytmu kompresji, umożliwiającego zmniejszenie objętości pliku.
Mimo swej olbrzymiej popularności JPEG nie jest jedynym formatem zapisywania obrazu. Spośród niezliczonej ilości rozmaitych standardów i ich odmian, z punktu widzenia fotografika najbardziej liczą się jeszcze dwa (prócz plików JPEG), opisane poniżej formaty zdjęć.

TIFF. Większość aparatów cyfrowych rejestruje zdjęcia w formacie JPEG. Niektóre oferują jednak możliwość zapisania nieskompresowanego obrazu, najczęściej właśnie w formacie TIFF. Pliki zapisane w ten sposób są bardzo duże — na kartach pamięci dołączanych do nowych aparatów z trudnością zmieściłby się jeden taki plik. Zaletą formatu TIFF jest zachowanie bardzo wysokiej jakości obrazu: jakość zapisanego zdjęcia w 100% odzwierciedla to, co zostało zarejestrowane przez matrycę aparatu. Warto przy tym zauważyć, że po zakończeniu edycji zdjęcia w programie dostarczonym przez producenta aparatu w większości przypadków sugerowane jest zapisanie obrazu TIFF w formacie JPEG. Jeśli na podstawie skorygowanej fotki planujesz zamówić odbitki do albumu, to nie ma sprawy, lecz jeśli była to jedyna w swoim rodzaju, genialna, niepowtarzalna fotografia, to lepiej odłożyć jej edycję na później (na wszelki wypadek lepiej jej nawet nie obracać) i zachować idealną jakość obrazu. Dopiero po zabezpieczeniu wszystkich zdjęć należy wykonać kopię pliku z fotografią i przystąpić do jej edycji. Dzięki temu zawsze będziesz dysponował awaryjną kopią oryginalnego zdjęcia, na podstawie której będziesz mógł odtworzyć jego pierwotny wygląd, na wypadek gdyby coś poszło nie tak.

Formaty RAW. Działanie większości aparatów cyfrowych można sprowadzić do następującego algorytmu: po wciśnięciu spustu migawki aparat analizuje dane zarejestrowane przez przetwornik optoelektroniczny, czyli tzw. „matrycę”. Na podstawie uzyskanych wyników urządzenie podejmuje decyzje dotyczące wyostrzania, zmiany kontrastu i nasycenia barw, temperatury kolorów, balansu bieli i innych ustawień. Na koniec przetworzony obraz zostaje zapisany w postaci skompresowanego obrazka w formacie JPEG na karcie pamięci aparatu. Dla wielu milionów ludzi jakość otrzymanego w ten sposób zdjęcia jest bardzo dobra, a wręcz doskonała,  lecz nie dla wszystkich: cały ów proces automatycznej korekcji zdjęcia doprowadza wielu zawodowych fotografików do białej gorączki. Zdecydowanie woleliby oni bowiem zachować źródłowe dane o obrazie co do joty — nie zważając na wielkość otrzymanego w ten sposób pliku — i po skopiowaniu zdjęcia z karty pamięci przystąpić do samodzielnego retuszu wszystkich aspektów obrazu. Takie możliwości ma na przykład znakomity program Photoshop Elements. Opisane rozwiązanie zostało zrealizowane w praktyce pod postacią formatu RAW, który dostępny jest w droższych aparatach fotograficznych.
(Nazwa RAW nie ma szczególnego znaczenia, lecz zazwyczaj pisze się ją wielkimi literami, by podkreślić znaczenie i rolę, jaką odgrywa on w pracy zawodowych fotografików…)

Dane zapisane w fotografii RAW nie zostały poddane żadnym dodatkowym retuszom i zmianom; stanowią one kompletny zapis wszystkich informacji o obrazie, które dotarły do procesora aparatu po zarejestrowaniu ich przez przetwornik. W wyniku tego każde zdjęcie RAW zajmuje stosunkowo dużo miejsca na karcie pamięci. Na przykład w aparatach o rozdzielczości 6megapikseli zdjęcie zapisane w formacie JPEG ma około 2 MB, lecz ta sama scena w formacie RAW może mieć nawet ponad 8 MB! Warto też zwrócić uwagę na czas zapisywania pliku RAW, który w większości aparatów jest wyraźnie dłuższy niż w przypadku formatu JPEG.

Dla maniaków edycji obrazu liczą się jednak tylko możliwości formatu RAW, a te są naprawdę niezwykłe: po otwarciu zdjęcia w dowolnym programie obsługującym ten format, z obrazem można zrobić dosłownie wszystko — na przykład zmienić kolorystykę i temperaturę barw oświetlenia! Mało tego, wszystkie te zabiegi nie powodują spadku jakości obrazu.

Edycja zdjęć w formacie RAW do niedawna wymagała zastosowania programów takich jak Photoshop czy Photoshop Elements, lecz dziś nawet darmowe aplikacje: Picasa i EasyShare oferują pewne możliwości w zakresie retuszu tego typu fotografii.

Nie wszystkie aparaty umożliwiają zapisywanie zdjęć w formacie RAW. Dlaczego tak się dzieje? Otóż, RAW jest nie tyle pewnym ściśle zdefiniowanym formatem zapisu obrazu, lecz raczej pewną ogólną koncepcją rejestracji zdjęć. Każdy producent aparatu opracował własny sposób zapisu tego rodzaju fotografii, w rzeczywistości istnieje zatem wiele rozmaitych wariantów formatu RAW. Programy dające możliwość edycji zdjęć RAW, jak choćby Photoshop Elements, muszą być nieustannie aktualizowane w celu zachowania zgodności z najnowszymi wariantami tego standardu.

W poniższej tabeli zgromadzone są orientacyjne wartości, umożliwiające określenie pojemności kart pamięci wyrażonej liczbą zdjęć. Najpierw odszukaj kolumnę odzwierciedlającą rozdzielczość Twojego aparatu w megapikselach (MP), a następnie sprawdź, ile fotografii o maksymalnej jakości obrazu można zarejestrować na karcie o określonej pojemności.




Grafika i zawartość są chronione prawem autorskim - Cherub Gallery 2005-2020